افول غمانگیز یک ستاره
کیهان ورزشی-
وقتی گرت ساوتگیت در اکتبر ۲۰۱۸ برای اولین بار جیدون سانچو را به تیم ملی انگلیس دعوت کرد، در مورد او گفت: «جیدون به نسبت یک بازیکن جوان انگلیسی، داستان غیرمتعارفی دارد. او به قدری شجاع بوده که به خارج از کشور برود و در یک باشگاه بزرگ هر هفته بازی کند و با قدرت ذهنی که داشته، در این شرایط پیشرفت کرده است. چنین تصمیمی نشاندهنده شخصیت اوست و این در نحوه بازی این بازیکن نیز مشخص است. او باور زیادی به خودش دارد.»
در حقیقت، سانچو یک سال قبل از این مصاحبه با رفتن از منچسترسیتی به دورتموند در ۱۷ سالگی، ریسک بزرگی کرده بود و وفق پیدا کردن سریع او با زندگی در آلمان نیز باعث شد خیلیها به این باور برسند که او استعدادی منحصربهفرد در نسل خودش است. سانچو در تنها ۱۳۷ بازی برای دورتموند توانست مجموعا ۱۱۴ گل و پاس گل به نام خود ثبت کند و هم در بوندسلیگا و هم لیگ قهرمانان بدرخشد.
ریو فردیناند بعد از درخشش این بازیکن در دیدار مقابل تاتنهام، در لیگ قهرمانان سال ۲۰۱۹ در مورد سانچو گفت: «او گلی نزد، اما از تماشای بازی اش لذت بردم. یک بازیکن ۱۸ ساله، بازیکنان باتجربه لیگ برتری را به وحشت انداخته بود. به نظرم او در سالهای آینده تبدیل به بهترین بازیکن انگلیسی خواهد شد.»
پیشبینی فردیناند درست از آب در نیامد ولی سانچو تبدیل به یکی از بازیکنان ثابت تیم ملی انگلیس شد و توانست با انتقالی ۷۳ میلیون پوندی در تابستان ۲۰۲۱ به منچستریونایتد بیاید. در آن زمان به نظر میرسید این باشگاهی جایی ایدهآل برای اوست تا حداکثر تواناییهایش را به نمایش بگذارد، اما متاسفانه این اتفاق نیفتاد.
این روزها سانچو بازیکن آزاد است و سران منچستریونایتد تصمیم گرفتهاند بعد از چندین انتقال قرضی، قرارداد او را تمدید نکنند. به نظر میرسد باور این بازیکن به خودش نیز به طور کامل محو شده و باید منتظر ماند و دید که آیا سانچو میتواند به درخشش سالهای جوانیاش برگردد یا نه.
تماشای افول سریع چنین بازیکن هیجانانگیزی بسیار غمانگیز است و این خطر وجود دارد که دوران حرفهای سانچو در نبود خریدار از سوی باشگاههای بزرگ، افت شدیدتری را تجربه کند.
مشکل روحی و فیزیکی
به نحوی میتوان این طور گفت که سانچو از همان روز اول در اولدترافورد محکوم به شکست بود. اوله گونار سولسشر، مربی وقت "شیاطین سرخ" این بازیکن را خریده بود تا از او در پست وینگر راست استفاده کند، چرا که در سمت چپ ستارهای به نام مارکوس رشفورد وجود داشت.
یک عفونت گوش که منجر به بستری شدن سانچو شد حضورش در ترکیب را به تاخیر انداخت و او فصل ۲۰۲۱-۲۰۲۲ را با تاخیر و ناآمادگی آغاز کرد. سانچو که محصول آکادمی منچسترسیتی است در نهایت نتوانست جایگاه ثابتی در ترکیب پیدا کند و مشکلات منچستریونایتد و تغییر مربی در میانه فصل و روی کار آمدن رالف رانگنیک نیز به او کمک چندانی نکرد.
قبل از شروع فصل ۲۰۲۳-۲۰۲۲، اریک تنهاخ به اولدترافورد آمد و سانچو تحت نظر این مربی هلندی شروع خوبی داشت و در پست وینگر چپ گلهای حساسی مقابل لیورپول و لسترسیتی به ثمر رساند. تا ماه اکتبر، آمادگی بدنی و اعتماد به نفس این بایکن یک بار دیگر افت کرد و او جایگاهش در ترکیب را از دست داد و در نتیجه آن حتی نتوانست در فهرست نهایی تیم ملی انگلیس برای جامجهانی ۲۰۲۲ جای بگیرد.
بعد از این اتفاق تنهاخ این بازیکن را مجبور کرد به خاطر مشکلات روحی و بدنی به صورت انفرادی تمرین کند و سانچو در نتیجه این موضوع نیز سه ماه از میادین دور شد. اگر چه او در ادامه فصل به ترکیب برگشت ولی در مجموع تنها ۷ گل زد که دو گل بیشتر از فصل پیش بود و همانند سال گذشته تنها سه پاس گل ارسال کرد.
در فصل ۲۰۲۴-۲۰۲۳، سانچو در هر سه بازی اول لیگ به عنوان یار تعویضی به میدان آمد که آخرین بازی آن پیروزی سه بر دو مقابل ناتینگهام فارست در اولدترافورد بود. این بازی به طرزی باورنکردنی آخرین حضور سانچو برای "شیاطین سرخ" در مسابقات معتبر بود.
تنهاخ با انتقاد از عملکرد سانچو در تمرینات، در دیدار بعدی مقابل آرسنال، وینگر انگلیسی را از ترکیب بیرون گذاشت و سانچو هم با واکنشی خشمگینانه در فضای مجازی جواب مربی خود را داد و ادعا کرد که مربی میخواهد ناکامیهای تیم را گردن او بیندازد. این اتفاق شرایط سانچو را ۱۰ برابر بدتر از قبل کرد. او از تنهاخ عذرخواهی نکرد و این مربی هم سانچو را از ترکیب تیم کنار گذاشت و حتی گفته میشد سانچو اجازه ورود به باشگاه را ندارد. او ۴ ماه بعدی را در کنار بازیکنان آکادمی تمرین کرد و دورانش در منچستریونایتد به طور واقعی به پایان رسید.
جنگیدن سانچو با تنهاخ اشتباهی بزرگ بود. اگر او با شرایط کنار میآمد، شاید اوضاع به شکلی دیگر پیش میرفت، چرا که مربی هلندی دیگر حمایت هواداران را در کنار خود نداشت و کمکم راهش را گمکرده بود. سانچوی ۲۶ ساله میتوانست شرایط را تحمل کند و دوباره بدرخشد.
سانچو در ماه ژانویه به طور قرضی به دورتموند برگشت و اگر چه توانست عملکرد خوبی در این تیم داشته باشد، اما این حس در یونایتد به وجود آمد که او با این تیم سر ناسازگاری دارد. او در تمرینات پیشفصل به یونایتد برگشت و میخواست رابطهاش با تنهاخ را درست کند ولی به چلسی قرض داده شد، زیرا این باشگاه قبول کرده بود بند خرید اجباری ۲۵ میلیون پوندی در قرارداد گنجانده شود.
خبری از رستگاری نبود
یونایتد در ماه اکتبر تنهاخ که "شیاطین سرخ" را در رده چهاردهم جدول قرار داده بود، برکنار کرد ولی این اتفاق هم کمکی به سانچو نکرد. او در چلسی ۴۲ بار به میدان رفت، اما تنها نیمی از آنها به عنوان بازیکن ثابت بود و تنها ۴ بار کل ۹۰ دقیقه را بازی کرد. اگر گل زیبای او به تاتنهام و گلی که در فینال لیگ کنفرانس به بتیس زد را کنار بگذاریم، دوران سانچو در چلسی، ناامیدکننده بود. آبیها نتوانستند برای به هم ریختن دائمی خطوط دفاعی حریف به این بازیکن اتکا کنند و عجیب نبود که حاضر شدند ۵ میلیون پوند غرامت بدهند تا قرارداد این بازیکن را دائمی نکنند.
تا آن زمان، کاملا مشخص شده بود که امکان ندارد فرصت دیگری در یونایتد به سانچو داده شود. روبن آموریم، مربی جدید باشگاه، بلافاصله سانچو را مجبور کرد به دور از تیم اصلی تمرین کند تا مدیران تیم بتوانند باشگاه دیگری برای او پیدا کنند.
استون ویلا باشگاهی بود که به خاطر انتقال موفقیتآمیز رشفورد در فصل گذشته، تصمیم گرفت این بار سانچو را از منچستریونایتد قرض بگیرد ولی سانچو نتوانست مانند همتیمیاش در ویلا پارک موفق ظاهر شود. اونای امری، سرمربی استونویلا عمدتا از سانچو به عنوان تعویضی دیرهنگام استفاده میکرد. البته ویلا به فینال لیگ اروپا رسید تا سانچو در سومین انتقال قرضی خود، حضور در سومین فینال اروپایی را نیز تجربه کند که آماری منحصربهفرد است، اما چیزی نیست که ثابت کند او ۷۳ میلیون پوند ارزش داشته است.
یونایتدیها این مبلغ را برای خرید سانچو پرداخت کردند و گفته میشود هفتهای ۳۰۰ هزار پوند هم حقوق هفتگی او بود. آنها این مبلغ را به سانچو میدادند، چون در تلاش بودند یک بار دیگر به نقطه اوج دنیای فوتبال برگردند. این حقیقت که مجبور شدند سه بار این بازیکن را به باشگاهی دیگر قرض داده و دستمزدش را هم بدهند، اتفاقی ناامیدکننده برای باشگاه بود و سانچو تبدیل به یکی از بدترین خریدهای تمام ادوار یونایتد شد.
قرار نبود راحت باشد
"شیاطین سرخ" در ماه ژانویه یک بار دیگر مربی خود را عوض کردند و آموریم جای خودش را به مایکل کاریک داد. هافبک محبوب سابق یونایتد در ماه مارس در مورد شرایط سانچو صحبت کرد و گفت که چرا این بازیکن نتوانسته انتظارات را برآورده کند: «او در زمینه حمل توپ، خلاقیت و نحوه مدیریت توپ توانایی ذاتی دارد. او همیشه این تواناییها را داشته است. این یک بخش از فوتبال است، اما نباید فرض کنید همه چیز راحت خواهد بود. همیشه این طور نیست. اگر در تیمی خوب و در کنار بازیکنان خوب بازی میکنید، بخشی از چالش شما این است که در اوج بمانید.»
قطعا در دورتموند همه چیز برای سانچو خوب و راحت پیش رفت و او بدون هیچ مشکلی درخشید. با این حال، فشارها در یونایتد بسیار بیشتر است و او آماده کنار آمدن با این فشار نبود. به محض این که ترس جلوی فکر کردن سانچو را گرفت، او دیگر به سمت مدافعین یورش نبرد و حرکاتی با ریسک بالا انجام نداد.
صحبتهای کاریک برای مدتی کوتاه این گمانهزنی را ایجاد کرد که مدیران یونایتد بند تمدید یکساله قرارداد سانچو را فعال خواهند کرد ولی چنین اتفاقی نیفتاد، چرا که مدیران به دنبال کاهش هزینهها بودند و حقیقت تلخ این است که یونایتد بدون سانچو عملکرد بهتری دارد.
او دیگر برای باشگاههای بزرگ، جذاب نیست
هیچکس نمیداند چه چیزی برای سانچو در راه است. گفته میشود او به طور کلی با چند باشگاه اروپایی و آسیایی توافق کرده و در حال بررسی گزینههایش است. گفته میشد دورتموند هم به سومین حضور این بازیکن در وستفالن علاقه دارد، البته با این شرط که آمادگی بدنی خوبی داشته باشد و هنوز بتواند در بالاترین سطح بدرخشد. بهترین عملکرد سانچو در ۵ سال اخیر در دورتموند بود، اما بعید است الان چنین شرایطی داشته باشد. بیشتر باشگاههای بزرگ اروپایی احتمالا موضعی مشابه دورتموند دارند و نمیخواهند روی سانچو ریسک کنند. شاید او چارهای به جز این نداشته باشد که قبول کند افت زیادی کرده و به پیشنهادهای هنگفت باشگاههای عربستانی و قطری پاسخ مثبت دهد. باید پذیرفت که او دیگر گزینهای جذاب برای باشگاههای بزرگ نیست.
اوج زودهنگام
گابریل آگبونلاهور، دومین گلزن برتر تمام ادوار استونویلا در مورد دوران حضور سانچو در این تیم میگوید: «وقتی او به استونویلا آمد، همه فکر میکردند امری میتواند معجزه کند، اما او نتوانست روی سانچو معجزه کند. او دو بازی خوب در دوران حضورش در استونویلا داشت ولی نمیتوانست از حریف گذر کند و سرعت کافی و خلاقیت نداشت. فکر نمیکنم الان باشگاهی حاضر باشد حتی هفتهای ۵۰ هزار پوند به او دستمزد بدهد. او به اندازه سابق خوب نیست. بازیکنان زیادی بودند که در ۱۸ یا ۱۹ سالگی درخشیدند و در ۲۶ سالگی به مشکل خوردند. این اتفاقی است که برای سانچو افتاد و نگران او هستم. شاید او از آن بازیکنانی باشد که در ۲۸ سالگی کفشهایش را بیاویزد و این مرا متعجب نمیکند.»
مارکو فنباستن به خاطر مصدومیت و جرج بست به خاطر حاشیههای خارج از مستطیل سبز در ۲۸ سالگی بازنشسته شدند، اما دیگر بازیکن برجسته دیگری چنین کاری نکرده است. سالهای زیادی از دوران بازی سانچو باقی مانده ولی آیا او هنوز عطش بازی کردن دارد؟
اگر سانچو عطش بازی کردن نداشته باشد، دیگر او را در باشگاهی در کلاس یونایتد نخواهیم دید و باید با پوشیدن پیراهن تیم ملی هم خداحافظی کند. سانچو باید تصمیم بگیرد که دوست دارد چگونه در یادها بماند: به عنوان بازیکنی بااستعداد که اوج زودهنگامی داشت یا مبارزی که از اشتباهاتش درس گرفت و منتقدانش را خاموش کرد. در حال حاضر، انتخاب او گزینه اول است.
*آرمین زمانی