"کره شمالی" تیمی که "سه ماهه " بسته نشد
کیهان ورزشی-
هفته گذشته پس از مشاهده اولین بازی تیم جوانان ایران با تیم جوانان فلسطین در مسابقات مقدماتی قهرمانی جوانان آسیا در ویتنام، با اشاره به برخی از ضعفهای فنی تیم فوتبال جوانان مان نوشتیم: "که این تیم علی رغم بهره مندی از چند بازیکن مستعد و خوب، راه درازی تا تیم شدن دارد. " در ادامه هم با مقایسه شرایط تیم فوتبال جوانان کره شمالی دومین حریف خود در این رقابتها نوشتیم که:"تیم حریف با پشتوانه حضور اعضای تیم فوتبال سابق نوجوانانش در رقابتهای جام جهانی نوجوانان ۲۰۲۵ قطر، از هماهنگی، انسجام و تجربه بین المللی بیشتری نسبت به تیم جوانان ما بهرهمند است. " چرا که شاکله اصلی تیم فوتبال جوانان کره شمالی در قالب تیم فوتبال نوجوانان این کشور تا مرحله یک شانزدهم نهایی مسابقات جام جهانی پیش رفته، اما تیم فوتبال نوجوانان ما که برخی از آنها عضو تیم فعلی جوانان ایران در مسابقات ویتنام هستند، در مسابقات قهرمانی فوتبال نوجوانان آسیا با نتیجهای ضعیف حذف شده و پس از آن به امید خدا رها شده بودند؛ بنابراین دور از ذهن نبود که کره شمالی همیشه مغلوب در رده سنی بزرگسال مقابل فوتبال ایران در رده سنی جوانان بر ما برتری داشته باشد، هر چند این برتری در وقتهای اضافه و پس از بیش از چهل دقیقه فشار بی وقفه این تیم در نیمه دوم بازی محقق شود! ما این پیش بینی را هفته گذشته در همین صفحه کردیم و متاسفانه در عمل هم دیدیم که این پیش بینی درست از آب درآمد. تیم جوانان ما علی رغم به ثمر رساندن گل برتری در اوایل نیمه دوم بر خلاف جریان بازی و روی یک پرتاب اوت، کاملا در اختیار تیم حریف بود! جوانان کره شمالی که به نظر از ابتدا هم قصد نداشتند در این بازی به آب و آتش بزنند پس از دریافت ناباورانه این گل تبدیل به تیم دیگری شدند. هجومهای دنباله دار و مستمر از جناحین روی دروازه ما آنقدر ادامه یافت که این تیم در پنج دقیقه وقتهای تلف شده بازی دو گل به ثمر رساند. در حقیقت اگر درخشش امیر مهدی مقصودی دروازه بان تیم جوانان ما در این دیدار نبود چه بسا ما باید با اختلاف حداقل سه گل به جوانان کره شمالی میباختیم! این که معتقد هستیم سرنوشت تیمهای رده سنی پائینتر در آینده تیمهای فوتبال پایه ایران موثر است به این دلیل است که وقتی یک تیم در رده سنی نوجوانان با برنامه ریزی خوب، مدیریت صحیح در تیمداری: استعدادیابی مناسب، انجام بازیهای تدارکاتی متعدد و تشکیل اردوهای داخلی و خارجی، ثبات در کادر فنی و رهبری و.. میتواند در جمع سه تیم برتر قاره آسیا قرار گیرد و جواز حضور در مسابقات جام جهانی فوتبال نوجوانان را کسب کرده و با تیمهای صاحب سبک از کشورهای مختلف بازی کند. بازیکنان این تیم نه در دوره زمانی ده روزه بلکه تقریبا در تمام طول سال درگیر مسابقه و اردوهای آماده سازی بوده و نه تنها از نظر هماهنگی و انسجام تیمی به شرایط ایده آل و شناخت کافی از یکدیگر میرسند بلکه با تحمل فشار مسابقات بزرگ بین المللی و در کوران رقابت در سطح جهانی به لحاظ شخصیتی، ذهنی و روانی پخته شده و از اعتماد به نفسی بهرهمند میشوند که میتواند در بازی آنها در رده سنی بالاتر تاثیرات مثبت و عمیقی بگذارد. طبیعی است که این کار بدون برنامه ریزی، مراقبت و حفظ سرمایههای انسانی در طول زمان محقق نخواهد شد. در این میان فدراسیون فوتبال این کشورها با اضافه کردن چند بازیکن جا مانده از فرآیند استعدادیابی در فوتبال ملی و در رده سنی جوانان میتوانند تیمی آماده و قوی تری در مقام مقایسه با رقبایی که سه ماه مانده به شروع مسابقات مقدماتی فوتبال جوانان تازه سرمربی تیم خود را انتخاب میکنند بسازند. به معنی سادهتر وقتی یک تیم در رده سنی گذشته خود با مسابقات متعدد بین المللی تا بالاترین سطح رقابتها در مسابقات جهانی پیش میرود و در آنجا هم به خوبی میدرخشد به خودی خود حداقل نصف راه صعود به مرحله بعدی مسابقات رده سنی بالاتر را طی کرده است! تیم فوتبال نوجوانان کره شمالی در مسابقات جام جهانی زیر هفده سال قطر ۲۰۲۵ در گروه" ال سالوادور، آلمان و کلمبیا "پس از پیروزی پنج بر صفر مقابل ال سالوادور و تساوی یک بر یک مقابل نوجوانان آلمان و قبول شکست دو بر صفر از نوجوانان کلمبیا پا به مرحله بعدی گذاشت و در این مرحله با شکست تیم ونزوئلا به مرحله یک شانزدهم نهایی رسید و در آن بازی نیز پس از تساوی یک بر یک مقابل تیم نوجوانان ژاپن در ضربات پنالتی حذف شد. اما تیم فوتبال نوجوانان ما در فروردین ماه سال ۱۴۰۴ در گروه: "تاجیکستان، کره شمالی و عمان" با قبول شکست از تیمهای نوجوانان تاجیکستان و عمان با نتایج سه بر یک و سه بر دو و تساوی یک بر یک با کره شمالی در گروه خود آخر و حذف شد! نه ماه بعد با تغییر سرمربی، تیم فوتبال نوجوانان ما این بار در مرحله مقدماتی مسابقات نوجوانان آسیا با قبول شکست از تیم نوجوانان هندوستان حذف شد! در حالی که در ترکیب تیم جوانان فعلی ما از هر دو تیم شکست خورده مورد اشاره، بازیکنان شاخصی، چون: پویا اسمی، ماهان بهشتی، ماهان علیپور، عرفان خدادادیان حضور دارند.
دفاع "اصولی" زیر توپ زدن نیست
ما در دومین بازی با کره شمالی علی رغم همه توضیحات در سطور بالا میتوانستیم مغلوب نشویم، همانطور که برخی تیمها با همه کاستیها گاهی در مقابل یک تیم قویتر در فوتبال مغلوب نمیشوند. اما برای حفظ گل برتری خود به جز تجمع در زمین خودی و دفاع نامنظم در مقابل حملات حریف راهی نمیشناختیم. بازیکنان جوان ما میخواستند با زدن زیر توپ و دور کردن آن از مقابل دروازه، حداقل چهل دقیقه از گل برتری خود دفاع کنند و این شدنی نبود. شکل بازی طوری بود که بازیکنان ما وقتی صاحب توپ میشدند گویی آتشی به دست گرفتهاند و اگر آن را از خود دور نکنند در این آتش خواهند سوخت! به تعبیر دیگر: تیم ما وقتی صاحب توپ میشد شبیه بدهکاری بود که میخواست خیلی زود بدهی خود را که اینجا ما آن را "توپ" و "مالکیت" آن میخوانیم به طلبکار واگذار کند! بنابراین در خط دفاع به سرعت زیر توپ میزدیم و توپ را به بازیکنان کره شمالی واگذار میکردیم تا با سازماندهی یک حمله مجدد، دوباره ما را در منطقه یک سوم دفاعی خودمان به بند کشد! هیچ تیمی در دنیا با چند ثانیه صاحب توپ شدن و واگذار کردن فوری آن به حریفی که توانایی و ابزار فشار روی دروازه اش را دارد نمیتواند نود دقیقه دوام آورد، مگر آن که بتواند: ۱) برای حفظ اندوخته خود مالکیت توپ را حتی در زمان اندک در اختیار بگیرد ۲) زمان بازی را بهتر مدیریت کند ۳) در طراحی ضد حملات و انتقال سریع و هدفمند توپ از خط دفاع به خط حمله برنامه داشته باشد. ۴) توانایی پرس از بالا و بازپس گیری توپ از حریف را داشته باشد. ۵) از قدرت بدنی کافی برای پیروزی در نبردهای تن به تن و بازی فیزیکی بهرهمند باشد. ۶) در کار دفاع بی اشتباه و هوشیار بوده و با آگاهی محیطی مناسب موفق به پوشش فضا، حمایت از یار خودی و جابه جایی سریع در طول و عرض زمین شود. با این وجود چنین تیمی برای رسیدن به چنین سطحی از بازی، باید هم مورد آموزش، تمرین و تکرار فراوان قرار گیرد و هم این شرایط را در مسابقات تدارکاتی و در مقابل تیمهای قویتر بارها تجربه و تکرار کند، تا در مسابقات رسمی بتواند از عهده این کار برآید. مشخص بود که تیم تازه شکل گرفته ما چنین فرصتی نداشت و بدون تعصب باید اعتراف کرد که تیم ما نه تنها از شرایط بدنی مناسبی برای پرس، باز پس گیری توپ و تحت فشار گذاشتن بازیکنان کره شمالی بهرهمند نبود، بلکه در اغلب نبردهای تن به تن و بازی فیزیکی مقابل بازیکنان حریف در اکثر زمان بازی در نیمه دوم بازنده نشان داد! شاید بخشی از این ضعف به دیر تشکیل شدن تیم و نا آماده بودن بازیکنان از نظر جسمی، ذهنی و روحی باز میگشت. اما بخش مهمتر این ضعف، به ساختار و کلیت فوتبال ما باز میگردد. جایی که ما در آموزش بازیکنان نونهال و نوجوان نمیتوانیم آنها را با مبانی فوتبال "روز دنیا " آشنا کرده و شیوههای صحیح حمله، دفاع، مالکیت توپ و تغییر تاکتیک و روش بازی را بیاموزیم. نشان به این نشان که ما در رده سنی بزرگسال و در بالاترین سطح فوتبال باشگاهی"حرفهای" و ملی خود هم این ایراد را میبینیم که در مقابل فشار بازیکنان حریف قادر به حفظ توپ نیستیم و اگر زیر توپ نزنیم و توپ را از دروازه دور نکنیم در بهترین حالت با پاسهای رو به عقب توپ را به دروازه بان مان میسپاریم تا او توپ را از دروازه خودی دور کند! همین طور بارها در مسابقات لیگ برتر خود به چشم دیدهایم که تیمی توپ را از نقطه کرنر حریف با پاسهای رو به عقب به دروازه بان خود سپرده است!
ویتنام گذشت "چین" را دریابید
تیم جوانان ما در سومین بازی خود مقابل تیم جوانان ویتنام پیروز شد و جواز حضور در مرحله نهایی این مسابقات را دریافت کرد. این صعود به معنای پایان کار این تیم نیست، بلکه باید به معنای آغاز کار آنها و آغاز پروژه نسل سازی در فوتبال ملی ایران تلقی شود. نوجوانان دیروز، جوانان امروز و امیدهای فردا فوتبال ما هستند. تا چشم باز کنیم میبینیم مسابقات آسیایی ۲۰۳۰ "دوحه" قطر و رقابتهای انتخابی المپیک ۲۰۳۲ "بریزبن" استرالیا فرا رسیده است و ما هنوز در انتظار تشکیل اردوی تیم امید و جمع کردن هجده بازیکن برای آن هستیم! اولین گام برای نسل سازی در فوتبال ملی از برنامه ریزی و سرمایه گذاری در همین رده سنی آغاز میشود جایی که از آخرین "قهرمانی" ما در مسابقات فوتبال جوانان آسیا "پنجاه" سال میگذرد، درست همانطور که از آخرین قهرمانی تیم ملی فوتبال ایران در جام ملتهای آسیا و آخرین حضور تیم ملی فوتبال ایران در مسابقات فوتبال المپیک پنجاه سال سپری شده است! در تمام این سالها تیم ملی فوتبال ما حتی یک بار نتوانسته به فینال مسابقات جام ملتهای آسیا راه یابد درست همانطور که تیم فوتبال جوانان ایران نیز بعد از آخرین حضورش در فینال مسابقات جوانان آسیا که در سال ۱۳۵۶ در تهران برگزار شد تاکنون نتوانسته پای به فینال مسابقات قهرمانی جوانان آسیا بگذارد! بنابراین میبینیم که بین ناکامی تیم فوتبال جوانان، امید" المپیک" و در نهایت تیم ملی ما رابطه معنی داری وجود دارد. باید در این اندیشه بود که طلسم این ناکامیهای مسلسل وار شکسته شود و چه بهتر که این طلسم را ابتدا در رده سنی جوانان بگشائیم. امیدواریم حال که تیم فوتبال جوانان ما بار دیگر مجوز حضور در جمع تیمهای برتر قاره آسیا را یافته است از این فرصت به بهترین شکلی برای موفقیت تیم جوانان ما استفاده شود و با یک برنامه ریزی مناسب تیمی آماده، پخته، با روحیه و پرامید را تا فروردین ماه سال ۱۴۰۶ آماده کنیم تیمی که با برگزاری دیدارهای تدارکاتی متعدد و بهره گیری از روزهای فیفا و در زمان تعطیلی رقابتهای داخلی اردوهای خود را برگزار کرده و در کنار آن فرصت یا امکان حضور درمسابقات بین المللی را داشته باشد. تیمی که با ضمانتها و اهرمهای مورد نیاز از وجود تمام بازیکنان خود در مرحله نهایی این رقابتها در چین برخوردار شود و به شکل حرفهای و امکانات در خور شان فوتبال ایران راهی مسابقات گردد. حفظ شان و شخصیت این تیم در زمان اعزام کمک شایان توجهی به رشد و باروری بچههای شایسته ما خواهد کرد.
*مازیار مهرانی