پرتغال در شوک جدایی ناگهانی کاپیتان
کیهان ورزشی-
ماجرای کریستیانو رونالدو و تیم ملی پرتغال، بهطور طبیعی به بزرگترین داستان روز فوتبال در این کشور تبدیل شده است. این موضوع صدر اخبار را به خود اختصاص داد و تقریبا روی صفحه اول تمام روزنامههای مهم پرتغال رفت.
برای برخی، رونالدو حق داشت اردوی تیم را ترک کند؛ آن هم چند روز پس از اینکه در دیدار مقابل نروژ، به مدت نیم ساعت مشغول گرم کردن بود، اما ژرژ ژسوس در یک تصمیم که به نظر میرسید جنبه تحریکآمیز دارد، او را به زمین نفرستاد. برای برخی دیگر، رفتار این مهاجم غیرقابلقبول بود و جدایی او صرفا مسئله زمان بود؛ بهخصوص زمانی که خود را در برابر چنین سرمربی قدرتمند و دارای شخصیتی مستحکم دید.
رونالدو وعده داده است که بهزودی روایت خود از ماجرا را بیان کند. رویارویی میان این دو شخصیت بزرگ از مدتها قبل در پسزمینه در حال شکلگیری بود. در نخستین نشست خبری ژسوس با تیم ملی در ماه جولای، طبیعتا از او پرسیده شد که رابطهاش با رونالدو چگونه پیش خواهد رفت. ژسوس که پیشتر در النصر مربی رونالدو بود، پاسخی قاطعانه داد: "کریس هرگز برای تیم ملی یا برای من مشکل نخواهد بود. "
او با این جمله تاکید کرد که میتواند خلقوخوی رونالدو را تحت کنترل داشته باشد ولی هماهنگی میان مربی و بازیکن چندان دوام نیاورد.
پرتغال دوپاره شد
در پرتغال، واکنشها ناگزیر به دو جبهه تقسیم شده است. از بسیاری جهات، این ماجرا تکرار همان بحثی است که درباره حضور قطعی رونالدو در ترکیب اصلی تیم ملی در جام جهانی تابستان امسال شکل گرفت؛ همچنین درباره تصمیم روبرتو مارتینز برای اینکه کاپیتان را در تمام ۹۰ دقیقه پنج مسابقه از مجموع شش دیدار، در زمین نگه دارد، در حالی که هیچ توضیح روشن تاکتیکی یا فیزیکی برای این تصمیم وجود نداشت.
حتی زمانی که رونالدو در دیدار مرحله یکهشتم نهایی مقابل کرواسی تعویض شد، این اتفاق تا دقیقه ۸۱ رخ نداد.
هواداران رونالدو قاطعانه پشت سر او ایستادهاند و در شبکههای اجتماعی بهشدت از او دفاع میکنند. با این حال، بخش بزرگی از افکار عمومی احساس میکند این بازیکن به تیم ملی پشت کرده است. این همان پیامی بود که با حروف درشت روی صفحه اول O Jogo، یکی از روزنامههای معتبر ورزشی پرتغال، نقش بست.
در رسانههای پرتغالی، بیشتر روزنامهها و مفسران با این دیدگاه همسو بودهاند که رونالدو رفتاری خودخواهانه داشته است. با این حال، صداهایی نیز وجود دارند – بهویژه در روزنامهها و شبکههای تلویزیونیای که رونالدو در آنها سهامدار است – که انتقاد خود را متوجه ژسوس کردهاند و او را به ناسپاسی و زیر پا گذاشتن غیرقابلدفاع وعدهاش متهم میکنند، اما منشا واقعی این جنجال چه بود؟
توافقی که در میانه مسابقه تغییر کرد
طبق روایت ژسوس، او و رونالدو بهصورت شفاهی توافق کرده بودند که این بازیکن ۴۱ ساله در دیدار با نروژ، سه روز پس از آنکه در نخستین مسابقه ژسوس بهعنوان سرمربی مقابل ولز ۶۷ دقیقه بازی کرده بود، در ترکیب اصلی نباشد ولی در ادامه به میدان برود.
اما در جریان مسابقهای که پرتغال با نتیجه ۲ بر یک پیروز شد، برنامه تغییر کرد. رونالدو در تمام بازی روی نیمکت ماند و ژسوس به دلایل تاکتیکی تصمیم گرفت از او استفاده نکند. گزارشها حاکی از آن است که رونالدو این اتفاق را نوعی تحقیر تلقی کرد.
نخستین نشانههای فروپاشی رابطه بلافاصله پس از سوت پایان ظاهر شد؛ زمانی که رونالدو زمین را ترک کرد و به همتیمیهایش که برای ادای احترام به هواداران در اسلو صف کشیده بودند، ملحق نشد. گفته میشود خشم رونالدو از ژسوس در نشست خبری سرمربی به اوج رسید.
وقتی از ژسوس درباره نیمکتنشین کردن رونالدو سوال شد، او بر کنترل مطلق خود تاکید کرد؛ در واقع روشن کرد که رونالدو تیم را اداره نمیکند و نمیتواند تاکتیکهای او را تغییر دهد یا بر آنها تاثیر بگذارد. این پیامی کاملا شفاف برای رونالدو – و برای فدراسیون فوتبال پرتغال، FPF – بود: مربی، تصمیمگیرنده اصلی است.
ژسوس گفت: "من میتوانم هر قولی که بخواهم بدهم. من مربی هستم و به بازیکن گفتم که قرار نیست بازی کند. به او گفتم که او را روی نیمکت میبرم و اگر به ۳۰ دقیقه حضورش نیاز داشته باشم، بازی خواهد کرد ولی من مسابقه را به شکل دیگری دیدم، بنابراین وارد زمین نشد. این کریستیانو، یا هر بازیکن دیگری، نخواهد بود که ایدههای مرا بهعنوان مربی تغییر میدهد. هرگز. نه او و نه هیچکس دیگر. حتی رئیس فدراسیون یا هر مقام دیگری. هرگز. صفر. "
ژسوس همچنین اعلام کرد که در مسابقه با دانمارک گونچالو راموس را بهجای رونالدو در ترکیب اصلی قرار میدهد (که موفق به گلزنی در این دیدار هم شد). آنچه بعد از این اتفاق رخ داد، همان چیزی است که همه دیدهاند.
رونالدو بهطور ناگهانی هتل محل اقامت تیم را ترک کرد، سوار هواپیما شد و در شبکههای اجتماعی پیامی منتشر کرد و وعده داد که بهزودی حقیقت را خواهد گفت.
آیا رونالدو بیش از حد در حلقه نزدیکانش محصور شده است؟ برخی معتقدند از زمانی که رونالدو تقریبا چهار سال پیش، پس از مصاحبه با پیرس مورگان که به جداییاش از منچستریونایتد انجامید، از مدیر برنامهاش ژرژ مندس جدا شد، ارتباطات و مشورتهایش کاهش یافته است.
گفته میشود دوستی رونالدو و مندس و ارتباط خانوادگی میان آنها همچنان پابرجاست، اما حالا این بازیکن توسط گروهی مدیریت میشود که خودش آن را تشکیل داده است.
برخی این پرسش را مطرح کردهاند که آیا بیش از حد افراد «بلهقربانگو» اطراف او حضور دارند؛ افرادی که تعدادشان بیشتر از کسانی است که حاضرند یا توانایی آن را دارند که وقتی رفتاری ممکن است تصویری منفی ایجاد کند، به او بگویند که باید دست نگه دارد.
بار دیگر، روایت پیرامون تیم ملی پرتغال تحت تاثیر جنجالی قرار گرفته که محور آن کریستیانو رونالدو است.
او به دلیل نقض آئیننامه انضباطی فدراسیون فوتبال پرتغال، با خطر محرومیتی بین یک تا شش ماه و همچنین جریمه نقدی روبهرو است.
در غیاب روایت رسمی از سوی هر دو نفر، شایعات با سرعتی چشمگیر در حال انتشار هستند. برخی از رسانهها مدعی شدهاند رونالدو دیگر هرگز به تیم ملی بازنخواهد گشت.
پس از ۲۳ سال حضور و ۲۳۴ بازی و به ثمر رساندن ۱۴۶ گل، آیا خداحافظی رونالدو از کشورش به همین شکل رقم خواهد خورد؟
عذرخواهیای که کافی نبود
رونالدو با پدرو پروئنسا، رئیس فدراسیون فوتبال پرتغال، که به دلیل افزایش تنشها سفر خود به دانمارک را جلو انداخته بود و همچنین ژسوس دیدار کرد.
همانطور که نخستین بار El Chiringuito گزارش داد مربی از بازیکن النصر عذرخواهی کرد و قول داد زمانی که پیش از مسابقه دانمارک با رسانهها صحبت میکند، این عذرخواهی را علنی کند. ژسوس چنین کرد ولی به شیوه خودش.
اظهارات او برای رونالدو کافی نبود و این اختلاف در نهایت با پرواز شبانه به مقصد مادرید و خداحافظی رونالدو از پرتغال در شبکههای اجتماعی به اوج رسید.
ژسوس هنگام صحبت عمومی درباره رونالدو، موضعی مبهم و محتاطانه داشت. سرمربی پرتغال که فصل گذشته نیز در النصر با این بازیکن اهل مادیرا کار کرده بود، تلاش کرد اوضاع را آرام کند، اما از ارائه یک عذرخواهی روشن و کامل خودداری کرد.
او توضیح داد: "درست است که با او صحبت کردم. ما یک برنامه تنظیم کردیم و به او گفتم که مقابل نروژ یا دانمارک بازی نخواهد کرد. من یک سال با رونالدو کار کردهام. هیچ مشکلی در اینجا وجود ندارد. رونالدو از من عصبانی بود ولی آن موضوع دیگر گذشته است. او [در تمرین روز سهشنبه]از تمرین کردن خودداری نکرد؛ در سالن بدنسازی کار کرد. معمولا دو روز پس از مسابقه تمرین نمیکند. "
سرمربی پرتغال ادامه داد: "در طول مسابقه فکر کردم ممکن است به او نیاز پیدا کنم و به همین دلیل گرم کرد. هر بازیکنی که ۲۰ یا ۳۰ دقیقه گرم کند و بعد وارد زمین نشود، ناراحت میشود، بهخصوص اگر آن بازیکن رونالدو، پهله یا مارادونا باشد. "
این مربی باتجربه همچنین درباره اینکه آیا وعده زمان بازی داده و سپس نتوانسته به آن عمل کند، گفت: "من میتوانم هر قولی که بخواهم بدهم. من مربی هستم و به بازیکن گفتم که نباید بازی کند. جایگاه بازیکنان به آنها حق رفتار متفاوت نمیدهد، اما تصمیمگیرنده من هستم. "
حتی نخستوزیر هم وارد ماجرا شد
رونالدو احساس کرد ژسوس به وعدههایش عمل نکرده است و همین مسئله او را به سمت تصمیمی بسیار بزرگ؛ ترک تیم ملی پرتغال در ۴۱ سالگی سوق داد.
او تاکید کرده بود که فقط "به زمان حال" فکر میکند و گفته بود: "با رئیس فدراسیون و مربی صحبت کردهام و آنها روی من حساب میکنند. من هنوز میتوانم به پرتغال کمک کنم؛ نه فقط با گلها، بلکه به این دلیل که این نسل جدیدی است. "
رونالدو همچنین فاش کرده بود که پس از جام جهانی به ترک تیم ملی فکر کرده ولی در نهایت تصمیم گرفته است این کار را انجام ندهد. آخرین تلاشهای فدراسیون فوتبال پرتغال و کادر فنی برای حلوفصل اختلاف به نتیجه نرسید. حتی لوئیس مونتهنگرو، نخستوزیر پرتغال نیز وارد ماجرا شد، اما او هم موفق نشد.
دیگر راه بازگشتی وجود نداشت و در کوتاهمدت نیز احتمال تغییر این تصمیم بسیار کم به نظر میرسد. رونالدو پیشتر دستور داده بود جت شخصیاش راهی کپنهاگ شود؛ تصمیمی که به ۲۳ سال حضور او با پیراهن تیم ملی پرتغال پایان داد.
موج شوک در سراسر فوتبال طنینانداز شد. اکنون ژسوس زیر ذرهبین قرار دارد، در حالی که رونالدو وعده داده است در آینده روایت خود را بیان کند: "وقتی زمانش برسد، حقیقت را خواهم گفت... "
نخستین حضور مشترک؛ فضایی کاملا متفاوت
رونالدو و ژسوس برای نخستین بار در آستانه دیدار مقابل ولز در یک برنامه مشترک حاضر شدند و در اجلاس فوتبال پرتغال که از سوی فدراسیون فوتبال این کشور برگزار شده بود، در مرکز توجه قرار گرفتند.
در آن مراسم، شماره ۷ تیم ملی از انتخاب سرمربی جدید تمجید کرد: "این انتخابی کاملا ایدهآل بود. او فضایی متفاوت، ایدههایی متفاوت و شیوه متفاوتی برای ارتباط برقرار کردن به همراه میآورد. مربی برای سالهای زیادی اینجا خواهد بود... "
پرتغال پس از سه سال و نیم حضور روبرتو مارتینز در راس تیم، سرمربی جدیدی انتخاب کرد. مارتینز تیم را به قهرمانی لیگ ملتهای اروپا در سال ۲۰۲۵ رسانده بود. او در ۴۵ مسابقه روی نیمکت پرتغال، صاحب ۳۰ پیروزی، ۹ تساوی و ۶ شکست شد. نرخ پیروزی ۶۷/۶۶ درصدی او، بالاترین میزان در تاریخ تیم ملی پرتغال بود.
در دوران مارتینز، رونالدو نیز بیش از هر زمان دیگری برای تیم ملی گلزنی کرد: ۲۸ گل در ۳۷ بازی، با میانگین ۷۶/۰ گل در هر مسابقه؛ بهترین نرخ گلزنی او در تاریخ حضورش در تیم ملی پرتغال.
طوفان در شبکههای اجتماعی
واضحترین واکنش، در شبکههای اجتماعی دیده شد. تنها چند لحظه پس از انتشار خبر، جستوجوهای اینترنتی درباره رونالدو ۴۶۷ درصد افزایش یافت، اما تیم ملی پرتغال دستکم در شبکههای اجتماعی، روی دیگری از ماجرا را تجربه کرد. در ۲۴ ساعت پس از انتشار بیانیه رونالدو، پرتغال بیش از یک میلیون دنبالکننده اینستاگرام خود را از دست داد.
در ساعات بعد، سرعت ریزش دنبالکنندگان به حدی رسید که میتوانست باعث از دست رفتن یک میلیون دنبالکننده در روز شود.
این ارقام بار دیگر ابعاد نفوذ و محبوبیت فوقالعاده رونالدو را نشان میدهند. فعلا، اما او کشورش را در تعلیق و انتظار نگه داشته است، چرا که پس از به راه انداختن موجی از شوک در فوتبال و شبکههای اجتماعی، دیگر هیچ توضیحی ارائه نکرده است.
در حالی که فدراسیون فوتبال پرتغال پشت صحنه برای کاهش تنشها تلاش میکند، پوسترهایی در حمایت از کاپیتان تیم ملی در نقاط مهم کشور نصب شده است. پیروزی قاطع پرتغال نیز نتوانسته از شدت تنشهای پیرامون تیم ملی بکاهد.
چند نقطه راهبردی در لیسبون و اطراف آن با پوسترهایی پوشانده شد که از کریستیانو رونالدو حمایت میکردند و بهطور مستقیم ژرژ ژسوس و فدراسیون فوتبال پرتغال را هدف قرار میدادند.
روی این پوسترها نوشته شده بود: "کریستیانو، به خاطر تمام کارهایی که برای پرتغال انجام دادهای، از تو سپاسگزاریم. تو همیشه کاپیتان ما خواهی بود. "
در کنار این پیام، تصویری تمامرنگی از رونالدو با پرچم پرتغال در پسزمینه دیده میشد. در مقابل، ژرژ ژسوس در تصویری سیاهوسفید، با چهرهای گرفته به تصویر کشیده شده بود و در کنار او این پیامها دیده میشد: "در حد استاندارد لازم ظاهر نشدی. با یک کاپیتان بد رفتار میکنی. خودبزرگبینی. "
سه پوستر در اطراف استادیوم "دا لوز" و فرودگاه لیسبون در پایتخت نصب شد؛ همچنین پوستر دیگری در اوئیراس، شهرداریای در خارج از لیسبون و درست روبروی مقر فدراسیون فوتبال پرتغال قرار گرفت. پوستر مقابل مقر فدراسیون توسط مسئولان جمعآوری شد، زیرا این محل برای چنین نوع تبلیغاتی مجاز نبود.
هنوز همهچیز از دست نرفته است
به نظر میرسد رابطه میان تیم ملی و رونالدو در جریان وقفه بازیهای ملی به نقطه گسست رسیده است.
هرچند شرایط ممکن است بسیار تاریک و حتی قطعی به نظر برسد، واقعیت این است که فدراسیون فوتبال پرتغال، به رهبری پدرو پروئنسا، از هماکنون در حال تلاش برای کاهش تنشها و بازگرداندن رابطه به وضعیت عادی است. اگر رونالدو بخواهد بازگردد، فدراسیون در حال فراهم کردن شرایطی است که او بتواند دوباره به تیم ملی ملحق شود.
*سید محمدطاهر شاهین